Πέργαμος
Αρχαία πόλη της Μ. Ασίας στο ύψος της Λέσβου Ιδρυτής της θεωρείται ο γιος του Νεοπτόλεμου Πέργαμος, του οποίου και πήρε το όνομα. Από τα αρχαιολογικά ευρήματα φαίνεται ότι ο τόπος κατοικήθηκε για πρώτη φορά τον 7ο αι. π.Χ. Το 399 π.Χ. πέρασε από εκεί ο Ξενοφώντας με τα υπολείμματα των "μυρίων", την κατέλαβε και αργότερα έγραψε γι` αυτήν στα βιβλία του. Μέχρι τον 3ο αι. π.Χ. ήταν μικρό και ασήμαντο χωριό στην κορυφή ενός βουνού, οπότε ο Λυσίμαχος τη διάλεξε για τη φύλαξη των θησαυρών του, οχυρώνοντας την κορυφή με το μικρό της οικισμό. Όταν το 263 π.Χ. πέθανε, άφησε την ανεξάρτητη ηγεμονία του στον ανιψιό του Ευμένη Α΄, ο οποίος τη μεγάλωσε. Μετά το θάνατο και αυτού (241 π.Χ.), το κρατίδιο της Περγάμου το κληρονόμησε άλλος ανιψιός του Φιλέταιρου, ο Άτταλος Α΄, που πήρε τον τίτλο του βασιλιά της Π. Ο Άτταλος συγκέντρωσε άφθονο πλούτο, που τον χρησιμοποίησε για τον εξωραϊσμό της Π., με λαμπρές οικοδομές. Το 197 π.Χ. τον διαδέχτηκε ο γιος του Ευμένης Β΄, ο οποίος βασίλευσε μέχρι το 159 π.Χ. Υπήρξε και αυτός φιλότεχνος και διακόσμησε την πόλη με ναούς, άλση αγάλματα, δημόσια κτίρια, βωμούς κ.λ.π. Τον διαδέχτηκε ο αδερφός του Άτταλος Β΄ ο Φιλάδελφος. Και αυτός με τη σειρά του εξωράισε την πόλη με πολλά έργα τέχνης, τα οποία αγόρασε από την Κόρινθο μετά την καταστροφή της (146 π.Χ.). Το 138 τον διαδέχτηκε ο ανιψιός του Άτταλος Γ΄ ο Φιλομήτορας. Το 133 π.Χ. έγινε ρωμαϊκή επαρχία και άρχισε να παρακμάζει. Το 117 π.Χ., μετά την επανάσταση του δολοφόνου του Καρακόλα Μακρινού, έπαθε πολλές καταστροφές και το 88 π.Χ. απογυμνώθηκε τελείως από τους Ρωμαίους, που μετακόμισαν στη Ρώμη τα σημαντικότερα αριστουργήματα της τέχνης που τη στόλιζαν.
Τα 32 από τα 36 συνολικά νομίσματα του θησαυρού των αργυρών κιστοφορικών νομισμάτων που βρέθηκαν στο φορτίο του αρχαίου πλοίου προέρχονται από το νομισματοκοπείο της Περγάμου.